Dobrostan osób starszych

seniorZłe samopoczucie, obniżony nastrój jest zjawiskiem, którego rozpowszechnienie rośnie wśród osób starszych. Skrajnym przypadkiem gorszego samopoczucia jest wystąpienie depresji, która staje się poważnym problemem społecznym dotykającym również osoby starsze. Jednej z przyczyn depresyjnego nastroju wśród osób starszych upatruje się w zmniejszonej aktywności społecznej [1]. A dobitną konsekwencją znacznego rozpowszechnienia depresji wśród osób starszych jest większy odsetek samobójstw wśród seniorów niż w grupie osób młodych [2].
 
Odwrotnością pojęcia depresji jest termin dobrostan, który z powodzeniem może być wykorzystywany w kontekście stanu ducha seniorów. Według modelu C. Ryff na dobrostan człowieka wpływa sześć znaczących elementów:
 
1. cel życiowy,
2. panowanie nad otoczeniem,
3. pozytywne relacje z innymi,
4. autonomia,
5. rozwój osobisty
6. samoocena.
 
Badania naukowe wskazują, że dobrostan psychiczny jest silnie powiązany ze zdrowiem somatycznym. Z tego powodu, analizując stan zdrowia fizycznego osób starszych, nie wolno pomijać aspektu psychicznego. A jak wskazuje wyżej wymieniony model, należy pamiętać, że rozwój osobisty, satysfakcjonujące kontakty interpersonalne i posiadanie sensu życia istotnie wpływają na funkcjonowanie jednostki [3].
 

 
Kotova wraz ze współautorami podkreślają, że u starszych pacjentów z depresją satysfakcja z życia nie zwiększa się znacząco pod wpływem przyjmowania leków przeciwdepresyjnych. Natomiast duży wpływ na dobrostan seniorów ma psychoterapia i wsparcie społeczne [1]. Z kolei Glozman i Naumova podkreślają rolę, jaką może odegrać arteterapia w życiu osób z tej grupy wiekowej [4]. Autorzy przeprowadzili badanie, w którym udział w grupowych ćwiczeniach terapeutycznych skoncentrowanych na sztuce podnosił jakość życia uczestników. Badanie to nie rozstrzyga jednak, co było głównym czynnikiem leczącym – czy samo wykonywanie zadań o charakterze artystycznym czy sposobność zaangażowania się w aktywność umożliwiającą nawiązanie kontaktów społecznych.
 
Przedstawione badania sugerują, że istotną rolę w budowaniu i podtrzymywaniu dobrostanu seniorów mogą odgrywać sprawnie działające kluby i organizacje zrzeszające i aktywizujące osoby starsze. Nie do przecenienia jest również stały, codzienny, „zwykły” kontakt – w ramach rodziny, w gronie przyjaciół, z sąsiadami. To często właśnie on w znaczącym stopniu może stanowić klucz do zbudowania dobrostanu seniora i odporności na depresję.
 

Ośrodek Psychoterapii i Psychiatrii PSYCHE PLUS
www.psycheplus.pl

 

Źródła
[1] Kotova, L. A., Bondarev, R. P., Semyonova, N. V. (2004). The Role and Place of Psychotherapy in the Complex Treatment of Elderly Patients and Its Significance for Improvement in Their Quality of Life. International Journal of Mental Health, 33(3), 58-62.
[2] Lapierre, S., Erlangsen, A., Waern, M., De Leo, D., Oyama, H., Scocco, P., Gallo, J., Szanto, K., Conwell, Y., Draper, B., Quinnett, P. (2015). A systematic review of elderly suicide prevention programs. Crisis. 32(2): 88–98.
[3] Brzezińska, A. I., Wilowska, J. A. (2010). Starość w kontekście psychologii pozytywnej. W: K. Wieczorkowska-Tobis, D. Talarska (red.), Pomyślna starość (s. 44-45). Poznań: Wydawnictwo Uniwersytetu Medycznego.
[4] Glozmana, J. M., Naumova, V. A. (2014). art-therapy as a method for mobilizing personal resources in the elderly. Psychology in Russia. State of the Art, 7(3), DOI: 10.11621/pir.2014.0307.

Dobrostan osób starszych
5 (1)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *